افزایش ذخایر طلا 37درصدی ذخایر طلای بانک مرکزی/ مقایسه با ذخایر طلای دیگر کشورها

(افزایش ذخایر طلا 37درصدی ذخایر طلای بانک مرکزی/ مقایسه با ذخایر طلای دیگر کشورها)

دنیای اقتصاد : همزمان با افزایش قیمت جهانی طلا در سال‌های اخیر بانک‌های مرکزی در سطح جهان، به‌طور مداوم ذخایر طلایی خود را افزایش داده‌اند. بررسی‌ها نشان می‌دهد، در ایران بازار طلا در میان بازارهای دارایی از فروردین سال1400 تا میانه سال1404 بیشترین بازدهی را کسب کرده است. در این میان بانک مرکزی ایران نیز سیاست افزایش ذخایر طلا را در پیش گرفته و ذخایر خود را در سال1403 حدود   37درصد افزایش داده است. این اقدام با هدف کاهش ریسک‌های اقتصادی و کنترل نوسانات انجام شده است.

•  از کنترل تورم تا افزایش خرید طلا

معضل تورم یکی از اساسی‌ترین موضوعات مورد بررسی در اقتصاد ایران است. اقتصاد ایران دهه‌هاست با تورم مزمن درگیر است و شهریور ماه شصت و یکمین ماه متوالی بود که تورم نقطه به نقطه بیش از 30 درصد ثبت شد. عوامل اصلی ایجاد روند تورم در اقتصاد ایران به عوامل کوتاه‌مدت و بلندمدت طبقه‌بندی می‌شود. به عقیده کارشناسان، اصلی‌ترین عامل افزایش تورم درکوتاه‌مدت نوسانات نرخ ارز و مهم‌ترین عامل بلندمدت آن، تامین پولی کسری بودجه دولت است. بانک مرکزی به عنوان اصلی‌ترین متولی کنترل نرخ تورم، همواره در تلاش است اقدامات و سیاستگذاری‌های خود را در جهت تقویت ثبات مالی و ارزی کشور و افزایش اثربخشی سیاستگذاری‌های پولی تنظیم کند. با در نظر گرفتن این تصویر جامع از اقتصاد ایران، در کنار تحریم‌های بین‌المللی و نوسانات درآمدهای ارزی، یکی از راهکارهای تقویت توان بانک مرکزی در مقابله با ریسک‌های احتمالی، افزایش ذخایر طلا است.

طبق گفته مقامات بانک مرکزی، این نهاد سیاستگذار و تنظیم گر دو سالی است که سیاست افزایش ذخایر طلا را در پیش گرفته است. بررسی‌ها نشان می‌دهد، طی این مدت بسیاری از بانک‌های مرکزی در مسیر افزایش ذخایر طلا حرکت کرده‌اند. به طوری که طی سه سال اخیر، بانک‌های مرکزی هر سال 1000 تن طلا به دارایی‌های خود افزوده‌اند که به طور قابل‌توجهی بالاتر از میانگین سالانه 400 تا 500 تن در دهه گذشته است. افزایش ریسک‌های ژئوپلتیک، مهم‌ترین دلیل شتاب گرفتن روند انباشت طلا توسط بانک‌های مرکزی طی سال‌های اخیر، شناخته می‌شود. آخرین آمار ها، نشان می‌دهد آمریکا با بیش از 8000 تن طلا، بیشترین ذخایر طلا را در میان بانک های مرکزی جهان  دارد. کشور های آلمان، روسیه و چین به ترتیب در رتبه های بعدی دارندگان بیشترین ذخایر طلا هستند.

•  کدام بازارها در نیم‌دهه بیشترین افزایش را در شاخص‌های قیمتی تجربه کرده‌اند؟

دنیای اقتصاد:  در بازه زمانی فروردین1400 تا شهریور1404، اقتصاد ایران دوران خاصی را از منظر رشد قیمت دارایی‌ها و نرخ تورم پشت سر گذاشته است. بررسی داده‌های مربوط به شاخص‌های قیمتی بازارهای مختلف نشان می‌دهد که در این چهار سال، تورم مزمن، نااطمینانی سیاسی و اقتصادی و تغییرات سیاست‌های ارزی و پولی تاثیر مستقیم و قابل‌توجهی بر ارزش دارایی‌ها گذاشته‌اند. بررسی‌ها نشان می‌دهد «طلای 18عیار» و پس از آن «سکه تمام»، بیشترین رشد اسمی را تجربه کرده‌اند؛ درحالی‌که سایر بازارها مانند مسکن، ارز، بورس و صندوق‌های درآمد ثابت فاصله معناداری با این دو بازار دارند.

نتیجه گیری :

در مجموع، افزایش 37 درصدی ذخایر طلای بانک مرکزی ایران نشان‌دهنده رویکردی محتاطانه برای تقویت ثبات مالی در برابر تورم مزمن، نوسانات ارزی و ریسک‌های ژئوپلیتیکی است. همزمان با این سیاست، روند جهانی نیز حاکی از افزایش خرید طلا توسط بانک‌های مرکزی به‌عنوان یک دارایی امن و راهی برای تنوع‌بخشی به ذخایر ارزی است. در اقتصاد ایران نیز داده‌ها نشان می‌دهد که در بازه 1400 تا 1404 طلا و سکه بیشترین بازدهی را در میان بازارهای دارایی داشته‌اند. این موضوع بیانگر نقش پررنگ طلا به‌عنوان ابزار حفظ ارزش دارایی‌ها در شرایط بی‌ثبات اقتصادی است. بنابراین تقویت ذخایر طلای بانک مرکزی می‌تواند در بلندمدت به افزایش تاب‌آوری اقتصاد و مدیریت بهتر شوک‌های اقتصادی کمک کند.